Drama over historische plataan: brandstichting op treinstation Belvedere!
Geschil over het kappen van een plataan op het treinstation Belvedere in Keulen escaleert; Een noodbesluit legt de kap voorlopig stil.

Drama over historische plataan: brandstichting op treinstation Belvedere!
Het geschil over het kappen van een controversiële plataan op het historische treinstation Belvedere in Müngersdorf heeft de afgelopen dagen veel media-aandacht gegenereerd. Vorige week vrijdag was er sprake van brandstichting op de boom, die maandag bekend werd. Een oplettende getuige merkte de brand op en waarschuwde kort daarna de brandweer en politie. Dankzij snel ingrijpen kon het vuur snel worden geblust, maar de bast van de boom verbrandde ernstig tot op het niveau van de bovenverdieping van het station en een houten steun rond de boom werd door de vlammen verwoest.
De politie is een onderzoek gestart naar “schade aan eigendommen door brand”, maar er is nog geen informatie over mogelijke verdachten. Holger Sticht, voorzitter van BUND NRW, veroordeelde de aanval en sprak de hoop uit dat de daders snel zouden worden gepakt. De situatie rond de plataan is gespannen omdat deze zich in de directe omgeving bevindt van het oudste nog bestaande treinstationgebouw van Duitsland, dat sinds 1839 een monumentaal pand is.
Kritiek en eisen
De wortels van de plataan, die diep in de grond doordringen, infiltreren in het monumentale pand en kunnen het voortbestaan ervan in gevaar brengen. De steunvereniging en monumentenbeschermers roepen al meer dan tien jaar op tot het kappen van de boom, terwijl milieuactivisten zich hier heftig tegen hebben verzet. Elisabeth Maria Spiegel, vertegenwoordigster van de steungroep, zei dat iedereen die boos is op het stadsbestuur in theorie als dader kan worden beschouwd.
De stad Keulen verleende ontheffing van het principiële kapverbod, dat is verankerd in het landschapsplan. Dit was gebaseerd op de veronderstelling dat er een publiek belang was bij het kappen van “Platane 1”, omdat dit mogelijk een gevaar vormde voor het stationsgebouw. Er werd aangevoerd dat vallend hout en de wortels van het gebouw een risico vormden. Maar de administratieve rechtbank van Keulen oordeelde onlangs in een versnelde procedure in het voordeel van BUND en verbood de houtkap voorlopig. Dit gebeurde op 4 augustus 2025 en werd gerechtvaardigd door het kapverbod conform het landschapsplan en de gelijke prioriteit van natuur- en monumentenbescherming.
Uitspraak en vooruitzichten van het Hof
Ook oordeelde de rechtbank dat er onvoldoende bewijs was dat de plataan het monument daadwerkelijk in gevaar bracht. Daarnaast zou de kap ook verdere schade kunnen veroorzaken aan de naburige plataan nr. 2. De bestuursrechter achtte ondanks de huidige onzekerheden het publieke belang bij het behoud van het voormalige stationsgebouw voorop.
“Het besluit is een belangrijke stap in de goede richting”, zegt Sticht van BUND. De Hoge Administratieve Rechtbank in Münster zal nu de volgende stap zetten als er beroep wordt aangetekend tegen de beslissing. Dit betekent dat de situatie rond de plataan en de kap ervan gespannen blijft. De vraag hoe natuur- en monumentenbescherming in de toekomst harmonieus naast elkaar kunnen bestaan, rijst ook in de context van de wettelijke regelingen die het behoud van cultuurmonumenten moeten waarborgen. De monumentenbeschermingswetten van de deelstaten vereisen uitgebreide zorg en behoud van culturele waarden die van invloed zijn op het grote publiek.
De komende weken zal informatie opleveren over wat er verder gebeurt met de omstreden plataan en of er een compromis kan worden gevonden tussen de betrokken partijen. Eén ding is zeker: het gaat om meer dan alleen een boom.